Вестник Алматинского технологического университета @vestnik-atu
Статьи журнала - Вестник Алматинского технологического университета
Все статьи: 1359
Азастандаы техногендік ластануды сімдіктерге сері
Статья научная
Мақалада әртүрлі өндіріс көздерінен атмосфераға, топырақ пен судың зиянды заттар шығарындыларының әсері, сондай-ақ өсімдіктерге әсер ететін ластанудың экологиялық жай-күйінің мониторингі қарастырылады. Сондай-ақ техногендік ластанудың белгілі бір түрлері және оларды қоршаған ортаның жағдайында өсірілген өсімдіктердің физиологиялық жай-күйіне бейімдеу туралы мәліметтер анықталды. Жұмыстың ғылыми жаңалығы зиянды қалдықтардың өндірісіне төзімді ағаш өсімдіктерін өсіру және өсімдік түрлерін жасау (қара терек, қара қастар, кішкентай жалпақ бұршақ, линден) жасау әдісінде жатыр.
Бесплатно
Азастанны орта асыр ламаларыны идеялы кзарастары
Статья научная
Мақалада Қазақстанның орта ғасырлық ойшылдарының идеялық көзқарастары ортағасырлық қоғамдық даму тарихының контексінде қарастырылған. Сондай-ақ Ж.Баласағұн, М. Қашқари мен Қожа Ахмет Яссауидің еңбектері ортағасырлық нақты тарихи жағдайда және олардың қол жеткізген ғылыми нәтижелері арқылы герменевтикалық әдіс негізінде талданды. Осымен мақаланың ғылыми жаңалығы мен өзектілігі нақтыланады.
Бесплатно
Азастанны ра ірлерінде тама німдерін ндіру шикізаты ретінде май даылыны олданылу перспективасы
Статья научная
Жаһандық жылыну өзімен бірге жаһандық тәртіптегі құрғақшылықты да алып жүреді. Олардың ықпалында соңғы жылдары бүкіл Еуропа, Ресей мен Қазақстанның Азиялық бөлігі де болды. Мұның бәрі бұрын кең таралмаған дәстүрлі емес дақылдарға да назар аударудың уақыты келді дегенді білдіреді. Соңғы кездері әлемнің әртүрлі елдерінде көбірек қызығушылық танытатын осындай мәдениеттердің бірі - құмай. Қазақстан үшін құмай жаңа емес, бірақ қалыптасып жатқан табиғи - климаттық жағдайларда ол азық-түлік саласында едәуір орын алуы мүмкін. Мақалада құмай ұнын қолдана отырып печенье жасау туралы зерттеулер келтірілген. Дегустациялық бағалау бойынша жоғары орташа баллды көрсеткіш 1 нұсқада (50% - бидай ұны және 50% - құмай ұны) - 4,52 балл болғанын көре аламыз және ол ұнтақтылығымен, жағымды дәмімен және хош иісімен сипатталады. 2-ші нұсқада (100% - құмай ұны) сәйкесінше 4,28 балл, бақылау үлгісі кезінде (100% - бидай ұны) - 4,32 балл анықталды. Ылғалдылық көрсеткіші бойынша бақылау үлгісі -11,3%, 1 және 2 нұсқаларында шамамен бірдей көрсеткіштермен, 8,1% және 8,3% болғанын анықтадық. Суды сіңіру көрсеткіші бидай ұны мен құмай қоспасын 50:50 қатынасында және тек бидай ұнынан жасалған өнімде қолданған кезде ең жоғары болды, сәйкесінше 210,2% және 204,9% көрсетті. Өткізілген тәжірибе дәстүрлі емес шикізатты - дәнді құмайды печенье өндірісінде пайдалану перспективасын көрсетті, бірақ өндіріс рецептері мен технологияларын одан әрі зерделеуді және жетілдіруді талап етеді.
Бесплатно
Азаты лтты ст таамдарыны инновациялы технологиясы
Статья научная
Бұл мақалада қазақтың ұлттық тағамдары құрт, сары ірімшік өндірудің дәстүрлі және халықтық технологиясы зерттеліп, қазақтың ұлттық тағамдарын өндірудің жаңа инновациялық технологиясы ұсынылады. Бастапқы шикізат сүтке бағасы тиімді, байытылған қоспаларды қосу арқылы алмастырылды. Бұл сүт шикізатын неғұрлым аз жұмсай отырып, қазақтың ұлттық тағамдарының бірі құртты және сары ірімшікті экономикалық тұрғыдан тиімді өндіру болып табылады және адам ағзасына қажетті дәрумендер, минералдар көзі, байытылған қоспаларды қолдану арқылы толыққұнды тағам өндіруге себепші болады.
Бесплатно
Азіргі кездегі туризм жмысын йымдастыруды экономикалы тетігі
Статья научная
Аталған мақалада туристік рекреациялық кешеннің мәні, туризмнің дамуын басқару формасы және ЮНЕСКАНЫҢ дүниежүзілік мұрасы негізінде адамзаттың табиғи және мәдени құндылықтарын тану әдістері қарастырылады. Туризмнің дамуын басқару моделі және экономикалық тетігі қарастырылды. ТРК-ның дамуына әсер етуші және оның дамуын ұйымдастыру жүйесін жетілдіру факторлары қарастырылды.
Бесплатно
Азіргі тадаы каспий теізіні экологиялы жадайы
Статья научная
Мақалада Каспий теңізінің экологиялық жағдайы мен ластану салдарынан туындаған мәселелерден қоршаған ортаны қорғау шаралары қарастырылған. Зерттеу барысында, мұнай және газ өнімдерімен қатар, олардың жанғаннан кейінгі қалдықтары, яғни күкіртсутегі және күкірттотығымен ластануының жиі болып отырғаны анықталды. Зерттеу нәтижесінде мұнаймен ластанған жерлерді тазарту үшін биологиялық әдісті кеңінен қолдануының қажеттілігі негізделді. Топырақтың құрамындағы мұнай өнімдерін ыдырату үшін микроорганизмдер мен өсімдіктерді пайдаланудың тиімділігі анықталды. Ұсынылып отырған биологиялық әдістер энергетикалық шығындарды талап етпейтіндіктен, көрсетіліп отырған әдістің тиімділігі мол екендігі және келешекте жиі қолданыла- тындығы негізделген.
Бесплатно
Айын емес жиындар теориясыны математикалы моделін сапалы апараттарды ресімдеуде олдану
Статья научная
Бұл мақалада үдерісті басқаруды модельдеуде білім берудің кейбір аспектілері айқын емес жиындар теориясы арқылы қарастырылады. Үдерісті басқарудың айқын емес моделін құру үшін басқарылатын үдерістің кірісі мен шығысының деңгейлері бойынша квантталып, әрбір квантталған деңгейінде анықтамалық жиындар анықталады. Жасалынған бағдарлама биотехнологиялық үдерістерді басқару жүйелерінде және тиісті салаларында айқын емес ақпаратты рәсімдеу үшін пайдаланылады.
Бесплатно
Аксиома пренебрежения флуктуациями как причина неадекватности основного уравнения термодинамики
Статья
Бесплатно
Статья научная
В статье рассматриваются проблемы инвестиционной деятельности перерабатывающих предприятий молочной отрасли Казахстана в контексте задач обеспечения продовольственной безопасности и социально-экономического развития республики. Представлен авторский подход к выбору методов государственного стимулирования развития конкурентной среды в отрасли.
Бесплатно
Алаай нтаы оспасыны нан сапасына сері
Статья научная
Бұл мақалада қалақай жапырағы ұнтағының бидай нанының физика-химиялық және органолептикалық сипаттамаларына әсері туралы зерттеу нәтижелері көрсетілген. Қалақай жапырақтары ақуыздардың, талшықтардың, минералдардың және басқа биологиялық белсенді қосылыстардың жақсы көзі болып табылады және нан мен нан-тоқаш өнімдерінің тағамдық құндылығын арттыратын тамаша ингредиент болып табылады. Қалақай жапырағы ұнтағы бидай ұнымен әр түрлі мөлшерде араластырылды: нан үлгілерін жасау үшін 1 %, 3 % және 5 %. Нәтижелер нан құрамындағы ақуыз, күл және талшықтың едәуір өскенін көрсетті. Қоспадағы глютен мөлшерінің төмендеуіне және азықтық талшық компоненттерінің, су мен глютеннің өзара әрекеттесуіне байланысты қалақай жапырақтары ұнтағының деңгейі жоғарылаған сайын нанның нақты көлемі төмендеді. 1 %, 3% және 5 %-ға ауыстыру, кем дегенде, бақылау үлгісімен бірдей параметр мәндерін береді және меншікті көлем мен органолептикалық қасиеттер тұрғысынан нан сапасының қолайлы көрсеткіштерін береді.
Бесплатно
Алма шырыны осылан уытты сусын
Статья научная
Бұл мақалада алма шырынын қосу арқылы уытты сусын жасау мүмкіндігі қарастырылған. Мұндай қосалқы заттар өнімге дәм береді және де денсаулық үшін пайдалы. Уытты сусло мен алма шырынының құрамындағы органикалық қышқылдар мен дәрумендердің анықталған нәтижелері берілген.
Бесплатно
Алматы облысындаы экологиялы туризмні азіргі жадайы мен даму тенденциялары
Статья научная
Бұл мақалада қазіргі заманның ғылыми-зерттеу сұранысы болып табылатын экотуризм-нің өзектілігі, тарихи-зерттеу нысандары, Алматы облысының экотуризмі қарастырылған. Авторлар экотуризмнің қазіргі жағдайына талдау жасаған, сонымен қатар Алматы облысының экотуризмін дамыту үшін ұсыныстар келтірген.
Бесплатно
Алматы облысыны шбат микрофлорасын зерттеу
Статья научная
Мақалада Алматы облысындағы «Дәулет - Бекет» ЖШС-нің шаруашылығындағы бір өркешті түйе «Түркімен аруана» тұқымдасынан алынатын түйе сүтінен дайындалатын шұбат микрофлорасы зерттелінді және нәтижелері көрсетілді. Шұбаттан бөлініп алынған микроорганизмдерден биологиялық белсенді консорциум құрастыру мақсатында микроорганизмдердің морфологиялық - дақылдық және физиологиялық- биохимиялық қасиеттері зерттелінді. Зерттеу нәтижесінде шұбат микрофлорасынан Lb. fermentum, Lb. lactis, Lb. sp., Lb. bulgaricum, Lb. casei, Lb. plantarum түрлеріне жатқызылатын сүт қышқыл бактериялар, Torulopsis, Saccharomyces, Candida туысына жатқызылатын ашытқылар бөлініп алынды.
Бесплатно
Алыды киімдерінде олданылатын ою-рнектерді «Corel DRAW» бадарламасымен топтастыру
Статья научная
Мақалада қалыңдық киімін көркемдік өңдеуде қолданылатын ұлттық ою-өрнекті «Corel DRAW» бағдарламасы арқылы топтастыру қарастырылған. Салтанатты жағдайға арналған қалыңдық жинағын жобалау және әзірлеу үдерісінде оның бәсекеге қабілеттілігін арттыратын көркемдік шешім ретінде қазақ ұлттық ою-өрнектері қолданылды.
Бесплатно
Амарант днінен н алу технологиясыны зерттемесі
Статья научная
Бұл жұмыстың зерттеу объектісінің жүзеге асырылып отырған жұмыстарының негізгі нәтижелерінің бірі, амарант дәнді - дақылдарын пайдалана отырып ұнның жоғары биологиялық құндылықтарына ие болуы. Сондықтан шикізат ресурсын қалпына келтіру мәселесін шешу үшін нанның тағамдық құнын көтеру мен сапасын жақсартуда өндірістің экономикалық тиімділігін арттыратын амарант дәнін нан технологиясына пайдалану қажет. Наубайхана өнеркәсібінде төмендеу сапаға ие бидай ұны тек жоғары потенциалды бидай мен биологиялық активті үстемелерді пайдалану арқылы қажетті құрамдарға келтірілгеннен кейін ғана пайдаланады. Амарант дәні қатынастық деңгейде біршама бидайдан арта түседі. Яғни, жоғары қышқылдық, минералды заттардың құрамы. Нарықта дәнді - дақылдардың амарант шикізатының пайда болуы өзіндік химиялық құрамға бай, физикалық қажетті заттар мен минералды құрамдар, витаминдер, толық аминқышқылдар құрамы және ақуыздардан тұрады. Амарант дәні кондитерлерде және нан өндірісінде, болашақта құндылықтарының өсуіне өз септігін тигізеді.
Бесплатно
Анализ зависимости материалоемкости от раппорта рисунка жаккардового переплетения
Статья научная
Одним из перспективных направлений в проектировании текстильных изделий является улучшение качества выпускаемой продукции и уменьшение материалоемкости производства. Таким образом, исследование, направленное на разработку новых технологий и прогнозирование характеристик трикотажных полотен, которое позволило получить структуры, обладающие хорошими потребительскими свойствами при пониженной материалоемкости, своевременно и актуально. Работа связана с освоением новых методов расчетов, направленных на совершенствование технологии и расширения ассортимента трикотажного производства. Выявлены зависимости значений материалоемкости от рисунка в раппорте и параметров вязания жаккардового переплетения трикотажных изделий на плосковязальном оборудовании фирмы «STEIGER». Разработанный метод проектирования имеет практическую значимость для трикотажного производства, так как позволяет регулировать и сократить потребление сырьевых ресурсов.
Бесплатно
Анализ зависимости прочности соединения трикотажа иглопробивным способом
Статья научная
В данной статье предлагается к разработке новый способ соединения деталей изделия, обеспечивающий при одновременном декорировании деталей изделия образование соединительных швов. Этот способ позволяет не только соединять между собой детали изделия, но и формировать изделия сложной формы. Выведена эмпирическая формула прочности шва на участках соединения по иглопробивной технологии.
Бесплатно
Анализ и классификация отходов хлопчатобумажного производства
Статья научная
Проведены анализ и классификация отходов, получаемых при переработке хлопка различных сортов и сортировок на различных переходах хлопкоперера-батывающих предприятий. Рассмотрена возможность их использования для выработки кардной и аппаратной пряж.
Бесплатно
Анализ и оценка качества подготовки выпускников на основе анкетного опроса работодателей
Статья научная
В данной статье рассматриваются пути улучшения образовательного процесса путем опроса выпускников и работодателей, влияющих на качество подготовки профессио-нальных кадров. Анализ качества подготовки рассматривается путем анкетирования рабо-тодателей, анкетирования выпускников, ответов выпускников после завершения обучения. Актуальность предлагаемой темы очевидна, так как решаются важные задачи получения качественного образования. В связи с этим, рекомендуется учитывать мнение работо-дателей и выпускников при формировании профессиональных компетенций в рамках выбран-ной специальности.
Бесплатно
Анализ и реинжиниринг процесса планирования закупок для предприятий ресторанного хозяйства
Статья научная
В настоящее время интенсивно развивается ресторанный бизнес, но в процессе работы заведений ресторанного хозяйства руководители часто сталкиваются с проблемами различного рода, которые являются следствием неэффективных бизнес-процессов. В последние годы для преодоления проблем широкого распространения набирает метод реинжиниринга бизнес-процессов, на основе которого производится автоматизация производства, обслуживания потребителей и проведения закупок сырья. В представленной статье внимание сосредоточено на анализе, моделировании и проведении реинжиниринга процесса планирования закупок на предприятиях ресторанного хозяйства. С использованием методологии структурного анализа и проектирования SADT в среде AllFusion Process Modeler разработана функциональная модель планирования закупок сырья. Анализ модели позволил выявить недостатки рассмотренных бизнес-процессов и предложить пути их усовершенствования
Бесплатно